Zdrowie Żołądka
Zaburzenia Trawienia i Wzdęcia
Przyczyny problemów trawiennych
Problemy trawienne dotykają znacznej części populacji i mogą być spowodowane wieloma czynnikami. Nieprawidłowa dieta bogata w tłuszcze, cukry proste oraz przetworzoną żywność często prowadzi do zaburzeń jelitowych. Nietolerancje pokarmowe, szczególnie na laktozę czy gluten, są coraz częściej diagnozowane w Polsce. Stres i czynniki psychologiczne również odgrywają istotną rolę w funkcjonowaniu układu trawiennego, wpływając na produkcję enzymów i perystaltykę jelit.
Dostępne preparaty w Polsce
Na polskim rynku dostępne są skuteczne preparaty łagodzące objawy dyspeptyczne:
- Espumisan (symetikon) - redukuje napięcie powierzchniowe pęcherzyków gazowych
- Meteospasmyl (alverin + symetikon) - łączy działanie rozkurczowe z przeciwwzdęciowym
- Bobotic (symetikon w kroplach) - szczególnie polecany dla niemowląt i dzieci
- Preparaty z węglem aktywnym - wiążą gazy i toksyny w przewodzie pokarmowym
Wskazania do stosowania
Preparaty przeciwwzdęciowe są wskazane przy wzdęciach brzucha, uczuciu pełności po posiłkach oraz bolesnych kolkach jelitowych. Regularne stosowanie może znacznie poprawić komfort życia osób cierpiących na przewlekłe zaburzenia trawienia.
Zgaga i Refluks Żołądkowo-Przełykowy
Mechanizm powstania zgagi
Zgaga powstaje w wyniku zaburzeń funkcji zwieracza przełykowo-żołądkowego, który nie zamyka się prawidłowo, umożliwiając cofanie się kwaśnej treści żołądkowej do przełyku. Nadmierna produkcja kwasu żołądkowego nasila objawy, a nieprawidłowa dieta bogata w pikantne potrawy, kofeina, alkohol oraz stresowy tryb życia dodatkowo pogłębiają problem. Refluks może prowadzić do poważnych powikłań, jeśli nie jest odpowiednio leczony.
Leki dostępne bez recepty
W Polsce dostępnych jest kilka grup leków przeciw zgadze:
- Rennie (węglan wapnia + węglan magnezu) - szybkie działanie zobojętniające
- Gastal (wodorotlenek aluminium + wodorotlenek magnezu) - długotrwała ochrona
- Omeprazol i Pantoprazol - inhibitory pompy protonowej redukujące produkcję kwasu
- Alginate sodowy (Gaviscon) - tworzy barierę ochronną na powierzchni treści żołądkowej
Wybór odpowiedniego preparatu zależy od częstotliwości objawów i ich nasilenia. Przy okazjonalnej zgadze wystarczą antacyda, natomiast przy przewlekłych objawach zaleca się inhibitory pompy protonowej.
Zaburzenia Jelitowe - Biegunka i Zaparcia
Biegunka ostra i przewlekła
Biegunka to częsty problem zdrowotny, który może mieć różnorodne przyczyny. Biegunka ostra najczęściej wynika z infekcji bakteryjnych, wirusowych lub pasożytniczych, podczas gdy forma przewlekła może być związana z zespołem jelita drażliwego, chorobami zapalnymi jelit czy nietolerancjami pokarmowymi. Podczas biegunki dochodzi do zaburzeń równowagi wodno-elektrolitowej, co wymaga odpowiedniego nawodnienia organizmu.
W leczeniu stosuje się preparaty przeciwbiegunkowe takie jak Loperamid, który spowalnia perystaltykę jelit, oraz Smecta - naturalny preparat adsorbujący toksyny. Istotną rolę odgrywają również probiotyki, które pomagają w odbudowie naturalnej mikroflory jelitowej.
Zaparcia
Zaparcia dotykają znaczną część populacji i mogą być spowodowane nieodpowiednią dietą ubogą w błonnik, niewystarczającym nawodnieniem, brakiem aktywności fizycznej oraz niektórymi lekami. Do najczęściej stosowanych środków przeczyszczających należą:
- Lactulose - środek osmotyczny bezpieczny w długotrwałym stosowaniu
- Makrogol - preparat zwiększający objętość treści jelitowej
- Bisakodyl - stymulujący perystaltykę jelit
- Preparaty z błonnikiem, szczególnie łuski babki płesznik
Probiotyki i prebiotyki
Probiotyki takie jak Lactibiane, Enterol czy Trilac zawierają żywe kultury bakterii korzystnie wpływających na mikroflorę jelitową. Stosowane są w terapii wspomagającej podczas antybiotykoterapii, zaburzeń trawiennych oraz w profilaktyce infekcji jelitowych.
Zespół Jelita Drażliwego (IBS)
Objawy i diagnostyka
Zespół jelita drażliwego charakteryzuje się przewlekłymi dolegliwościami brzusznymi obejmującymi ból, wzdęcia oraz zaburzenia wypróżnień w postaci biegunki, zaparć lub ich naprzemiennego występowania. Diagnoza opiera się na kryteriach klinicznych, ponieważ nie istnieją specyficzne badania diagnostyczne. Istotny wpływ na nasilenie objawów ma stres psychiczny i czynniki emocjonalne.
Terapia farmakologiczna
Leczenie IBS jest objawowe i dostosowane do dominującego zespołu objawów. W terapii przeciwbólowej stosuje się leki przeciwskurczowe, głównie drotawerynę i hioscynę, które zmniejszają skurcze mięśni gładkich jelit. Preparaty regulujące motorykę, takie jak trimebutyna, pomagają w normalizacji perystaltyki. W przypadkach trudnych do leczenia rozważa się włączenie leków psychotropowych jako terapię wspomagającą, szczególnie gdy dominują czynniki stresowe.
Choroby Wątroby i Żółciowe
Wspomaganie funkcji wątroby
Wątroba pełni kluczową rolę w procesach detoksykacji organizmu i metabolizmu. Hepatoprotekcja polega na ochronie hepatocytów przed uszkodzeniem oraz wspomaganiu ich naturalnej regeneracji. Sylimarina, pochodząca z ostu plamistego, należy do najlepiej przebadanych substancji hepatoprotekcyjnych. Preparaty fosfolipidowe wspierają odbudowę błon komórkowych wątroby, poprawiając jej funkcjonowanie.
Dostępne hepatoprotekcyjne preparaty
W polskich aptekach dostępne są sprawdzone preparaty wspomagające pracę wątroby:
- Sylimarol - zawiera standaryzowany ekstrakt z sylimaryną
- Essentiale Forte - oparte na fosfolipidach sojowych
- Liv-52 - wieloskładnikowy preparat ziołowy
- Ursofalk - z kwasem ursodeoksycholowym
Zaburzenia żółciowe
Kamicznica żółciowa i dyskineza dróg żółciowych wymagają specjalistycznego leczenia. Preparaty żółciopochodne poprawiają przepływ żółci, podczas gdy leki przeciwskurczowe łagodzą dolegliwości bólowe związane z kurczami pęcherzyka żółciowego.
Suplementy i Wsparcie Trawienia
Enzymy trawienne
Pancreatin i inne enzymy trzustkowe są niezbędne w leczeniu niewydolności zewnątrzwydzielniczej trzustki. Preparaty wieloenzymowe zawierają lipazę, proteazę i amylazę, które wspierają trawienie tłuszczów, białek i węglowodanów. Szczególnie wskazane są u osób z mukowiscydozą i przewlekłym zapaleniem trzustki.
Wsparcie naturalne
Naturalne wspomaganie trawienia obejmuje szeroki wachlarz rozwiązań. Prebiotyki i błonnik pokarmowy poprawiają funkcjonowanie jelit, podczas gdy zioła jak kminek czy koper wspomagają procesy trawienne. Witaminy z grupy B oraz cynk i magnez odgrywają kluczową rolę w prawidłowym metabolizmie.
Zalecenia żywieniowe
Dieta w chorobach przewodu pokarmowego powinna być łagodna i łatwo strawna. Konieczne jest unikanie produktów drażniących błonę śluzową oraz utrzymanie regularności posiłków. Właściwe nawyki żywieniowe stanowią fundament skutecznego leczenia dolegliwości gastroenterologicznych.